Wat onderzoek zegt over vibrators en welzijn.
Is een vibrator gezond? Een eerlijk overzicht van wat bekend is, en van wat nog niet.
Door het Luxtoys-team · 4 min

Over vibrators bestaan veel meningen en weinig cijfers. Online lees je dat ze goed zijn voor je slaap, je huid en je humeur, of juist dat je er afhankelijk van raakt. Wij kijken liever naar wat er echt onderzocht is. Dat is minder dan je zou denken, maar wel interessant.
1. Hoeveel vrouwen een toy gebruiken
In Nederland doet Rutgers regelmatig onderzoek naar seksuele gezondheid. In de Monitor Seksuele Gezondheid 2023 gaf 19% van de vrouwen aan dat ze in het jaar daarvoor een seksspeeltje had gebruikt. Hetzelfde onderzoek laat zien dat 70% van de vrouwen ooit heeft gemasturbeerd.
Dat zijn geen kleine groepen. Een toy gebruiken is dus niet bijzonder, ook al wordt er weinig over gepraat. En de vrouwen die het nog nooit deden, zijn net zo gewoon.
2. Wat Amerikaans onderzoek liet zien
Het meest geciteerde onderzoek naar vibratorgebruik komt uit de Verenigde Staten. Debby Herbenick en collega's publiceerden in 2009 in de Journal of Sexual Medicine een landelijke peiling onder volwassen vrouwen. Van hen had 52,5% ooit een vibrator gebruikt.
Interessanter dan dat percentage is wat de onderzoekers nog meer vonden. Vrouwen die een vibrator gebruikten, scoorden gemiddeld positiever op verschillende aspecten van seksueel functioneren, zoals zin, opwinding en orgasme. Ze deden ook vaker dingen die met gezondheid te maken hebben, zoals een gynaecologisch onderzoek of het bekijken van hun eigen vulva.
Bijwerkingen kwamen weinig voor. Als ze er waren, ging het meestal om iets kortdurends, zoals een tijdelijk verdoofd gevoel.
3. Wat het niet zegt
Hier willen we eerlijk zijn. Dit soort onderzoek laat een samenhang zien, geen oorzaak. Het kan zijn dat een vibrator bijdraagt aan een positieve seksualiteit. Het kan ook zijn dat vrouwen die al positief naar hun lichaam kijken, eerder een vibrator kopen. Waarschijnlijk is het een beetje van allebei, maar zeker weten doen we dat niet.
Het betekent dus ook niet dat een vibrator je gezonder maakt, of dat je er een nodig hebt. Wie zonder toy genot ervaart, mist niets. Een vibrator is een manier om te ontdekken, geen behandeling. Lees ook Een vibrator is geen teken van een tekort.
En de cijfers gaan over Amerikaanse vrouwen in 2009. Dat is niet hetzelfde als Nederland nu. Toys zijn sindsdien veranderd, en de manier waarop we erover praten ook.
4. Wat we nog niet weten
Over een aantal vragen is nog weinig goed onderzoek gedaan. Bijvoorbeeld:
- Luchtdruk. Luchtdrukvibrators bestaan nog niet zo lang. Over gebruik op de lange termijn is weinig onderzocht. Lees ook Is luchtdruk verslavend?.
- Gewenning. Veel vrouwen vragen zich af of ze door een vibrator minder gaan voelen. Wat bekend is: een tijdelijk verdoofd gevoel trekt vanzelf weg. Lees ook Raak je gewend aan een vibrator?.
- Welzijn in bredere zin. Of vibratorgebruik invloed heeft op slaap, stress of stemming, is nauwelijks onderzocht. Vrouwen vertellen daar zelf wel over, maar dat is iets anders dan bewijs.
Wat wel duidelijk is: het materiaal doet ertoe. Lichaamsveilige siliconen zijn glad, niet poreus en goed schoon te maken. Daarom zijn al onze toys daarvan gemaakt. Lees ook Siliconen: wat betekent body-safe eigenlijk?.
5. Vragen die we vaak krijgen
Is een vibrator gezond?
Voor zover bekend is een vibrator van een lichaamsveilig materiaal, die je goed schoonmaakt, niet ongezond. Dat hij je gezonder maakt, is niet aangetoond. Hij kan je wel helpen om je lichaam beter te leren kennen.
Kan een vibrator mijn gevoel beschadigen?
Uit het onderzoek dat er is, blijkt geen blijvende schade. Een tijdelijk verdoofd gevoel kan voorkomen en trekt vanzelf weg. Merk je dat je gevoel langdurig verandert, bespreek het dan met je huisarts.
Waarom is er zo weinig onderzoek?
Seksualiteit van vrouwen heeft in de wetenschap lang weinig aandacht gekregen. Zelfs de volledige anatomie van de clitoris werd pas in 1998 breed bekend, door het werk van uroloog Helen O'Connell. Lees ook De clitoris is groter dan je denkt.
Wil je zelf ontdekken wat werkt, met of zonder toy? Begin dan hier. Lees ook Masturberen als vrouw: een rustige gids.
Las je ergens iets waar je over twijfelt? Stuur ons een bericht. Je krijgt antwoord van een mens, zonder oordeel. En als we iets niet weten, zeggen we dat ook.